Helm    Hooikoorts 


Hitteverlet

Datum laatste wijziging: 25 juli 2019  |  Trefwoorden: Hitteverlet, CAO, Arbeidsomstandigheden


Inhoud


CAO

Per CAO is vastgelegd dat dakdekkers volgens een tropenrooster werken als de temperatuur 25 graden of meer bedraagt. Bij 40 graden Celsius mogen ze met het werk stoppen met behoud van loon. Vakbond CNV Vakmensen heeft dat met werkgevers afgesproken in een principe-akkoord over een nieuwe CAO. (Bron: ANP, 26 apr 2012)

Arbowet

In de Arbowet artikel 6 staat dat de temperatuur op de werkplek niet nadelig mag zijn voor de gezondheid van de werknemer, maar noemt geen specifieke waarde. Punt is dat niet alleen de omgevingstemperatuur bepaalt of we het warm hebben, ook de relatieve luchtvochtigheid, de luchtsnelheid, de warmtestraling, de kleding en de fysieke inspanning spelen een rol.

Wel is bepaald dat werkgevers er alles aan moeten doen om gezondheidsklachten en -schade te voorkomen. Als werken bij een hoge temperatuur niet kan worden voorkomen, dan moet de werkgever:
  • Nagaan of werken in de warmte noodzakelijk is;
  • De duur van de werkzaamheden in de warmte verkorten;
  • Werkzaamheden afwisselen met werk op een koelere plek;
  • Koele dranken aanbieden;
  • Persoonlijke beschermingsmiddelen beschikbaar stellen.

Risicogroepen

Risicogroepen

Beroepen als bakkers, koks, tuinmannen, mijnwerkers, bouwvakkers, arbeiders in de papier-, staal- en glasindustrie, brandweerlieden, politiemedewerkers en werkers aan de weg hebben regelmatig te maken met warmte.

Extra risico

  • zwangere werknemers
  • werknemers met een slechte conditie
  • werknemers met een extreem laag gewicht (minder dan 50 kilo)
  • werknemers met een hoog vetgehalte
  • werknemers met hart- en vaatziekten
  • werknemers die geneesmiddelen gebruiken
(Bron: Ondernemen met personeel (23 aug. 2016)

Tips

De Zaak stelde de volgende tips op voor het werken tijdens warm weer:

Tropenrooster

Een tropenrooster vereist enige flexibiliteit, maar is in een klein bedrijf vaak redelijk eenvoudig in te voeren. Denk aan een (tijdelijke) werkweek van bijvoorbeeld zes uur 's ochtends tot twee uur 's middags.

Zet elektrische apparaten uit

Elektrische apparaten produceren warmte. Zet daarom de apparatuur die je niet gebruikt uit. Denk daarbij ook aan de verlichting. En vervang bijvoorbeeld gloeilampen door energiezuinige led-verlichting.

Zorg voor voldoende luchtstroming

Gebruik bijvoorbeeld ventilatoren.

Airconditioning/klimaatbeheersingsinstallatie

Een airconditioning is zinvol als hij op de juiste manier wordt gebruikt. Laat het apparaat instellen door iemand die er verstand van heeft.

Ventileer 's nachts

Verder kan het raadzaam zijn de airco 's nachts maximaal te laten ventileren en deze koude lucht de rest van de dag te laten recirculeren.

Gebruik zonwering

Met name aan de buitenkant van de ramen (dit scheelt een tot twee graden t.o.v. zonwering aan de binnenzijde). Doe de zonwering niet naar beneden wanneer de zon vol op de ramen staat, maar daarvóór. De zonwering werkt namelijk ook isolerend, waardoor de binnengekomen stralingswarmte van de zon niet weg kan.

Natuurlijke ventilatie

De natuurlijke ventilatie van het pand blijft belangrijk. Het openzetten van ramen en deuren kan zinvol zijn, maar houd ze gesloten tijdens de uren dat het buiten warmer is dan binnen. Het afplakken van ventilatieroosters, die zich vaak bovenin het raam bevinden, is niet aan te raden. Ook al kan er met een oostenwind op het raam flinke koude lucht door binnenkomen.

Ga minder strikt om met kledingvoorschriften

In sommige beroepen is het 'not done' om in korte broek te werken. Bijvoorbeeld omdat representativiteit vereist is. Laat bij extreme hitte de gezondheid voorgaan en laat als het even mogelijk is het taboe op de korte broek tijdelijk varen.

Drink veel

Maar géén alcohol.

Verlaag de vochtigheidsgraad

Bij een hoge relatieve luchtvochtigheid verdampt zweet minder makkelijk, waardoor de koelende werking vermindert.

Plaats planten

Planten gaan de negatieve invloeden van warmte in werkruimten tegen. Zij houden het klimaat namelijk gezonder en stabiel.

Arbo-portaal

Ook Arbo-portaal geeft een reeks tips en instructies.

Vuistregels voor kantoren en kleine werkruimtes

(NB: Het gaat hier om een indicatie en niet om wettelijke grenswaarden)
  • In de zomer is de ideale temperatuur tussen de 23 en 26 graden Celsius.
  • Bij temperaturen boven de 26 graden Celsius is er sprake van een extra lichamelijke belasting en moet worden nagedacht over maatregelen.
  • Voor licht fysiek kantoorwerk geldt een maximum van 28 graden Celsius.
  • Voor intensief lichamelijk inspannend werk geldt een maximum van 26 graden Celsius, mits er een duidelijk voelbare luchtstroom is. Zonder voelbare luchtstroom mag het niet warmer zijn dan 25 graden Celsius.
  • Voor zeer lichamelijk inspannend werk geldt een maximum van 25 graden Celsius, mits er een voelbare luchtstroom is. Anders mag het niet warmer dan 23 graden Celsius zijn.

Nationaal hitteplan

Het RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) besluit in samenspraak met het KNMI of het Nationaal Hitteplan wordt afgekondigd. Daarvoor moet sprake zijn van ‘aanhoudend warm weer’. Vier dagen boven de 27 graden is een goede indicator. Daarnaast spelen ook de luchtvochtigheid en de binnentemperatuur mee in de beslissing om het plan af te kondigen.

Het RIVM presenteerde enkele tips:
  • Drink voldoende. Vooral voor ouderen is dit extra belangrijk, ijsjes zijn onvoldoende.
  • Draag dunne kleding die enige bescherming biedt tegen verbranding door de zon. Loszittende kleding kan ook helpen.
  • Zoek de schaduw op.
  • Smeer de huid in met zonnebrandcrème. Veel en dik smeren met een hoge factor, is het advies.
  • Beperk lichamelijke inspanning in de middag.
  • Houd de werkplek/woning koel door tijdig zonwering, ventilator of airconditioning te gebruiken.
  • Let extra op mensen in je omgeving die zorg nodig hebben.

Inspectie SZW

De Inspectie heeft mede tot taak na te gaan of organisaties de ARBO-wet naleven, dus ook te nemen maatregelen in geval van extreme en/of regelmatige hitte. Voor organisaties waar regelmatig sprake is van hitte, verdient het aanbeveling dit een plaats in de RI&E (Risico-Inventarisatie en -Evaluatie) te geven.

Hittestresscalculator

Voor warmteverlet zijn er weinig regels. Om objectief vast te stellen of het te warm is, kan de werknemer de hittestresscalculator van FNV-Bondgenoten gebruiken*. Voer de temperatuur en de luchtvochtigheidsgraad in en er komt een cijfer uit. Onder 25 graden is er geen enkel probleem. Komt het daarboven, dan zijn extra drinken of extra pauzes nodig. Boven 44 graden is doorwerken meestal niet verantwoord meer.

* Niets gaat boven een deskundige die hiervoor heeft gestudeerd, bijvoorbeeld een arbeidshygiënist(e)

Record tot 40 graden

Op 24 en 25 juli 2019 kan het record van 38,6 graden gebroken worden. Waarschuwingen zijn er volop, onder meer:
  • Automobilisten moeten naast water ook een paraplu meenemen.
  • Blijf tussen 1 en 4 binnen.
  • Bij zorgcentra gaat het hitteprotocol in.
  • Zwemwater wordt afgeraden vanwege de blauwalg.
  • Op evenementen en stations komen extra waterpunten.
En verder, Arbo Online wil dat we beslagen ten ijs komen en geeft 10 wenken om warmte te weren.

In heel Nederland, behalve in het Waddengebied, is code oranje van kracht wegens de voorziene extreme hitte. Dat meldt het KNMI. In het Waddengebied geldt code geel.

Record gebroken

Blij of niet blij, feit is dat het warmterrecord op 24 juli 2019 werd gebroken: 38,8 graden in Gilze-Rijen. En 5 minuten later bleek Eindhoven met 39,3 graden de 'kampioen'.

Keuken te heet voor personeel

Een willekeurig voorbeeld van de vele organisaties die vanwege de hitte moesten sluiten: Taverne Paulus in Hilvarenbeek houdt woensdag en donderdag (24 en 25 juli 2019) de deuren gesloten. De temperatuur in de kleine keuken van de horecazaak loopt namelijk zo hoog op, dat het er voor het personeel bijna niet uit te houden is.

,,Het wordt buiten 40 graden maar in de keuken kun je daar nog wel 10 graden bij optellen door alle machines die daar staan te draaien. Dan kun je nog wel de bedrijfskleding aanpassen, maar op een gegeven moment houdt het gewoon op en moet je een keuze maken.”

En nog een (grappig) voorbeeld:Op zijn werk woedde al langer een discussie over het dragen van korte broeken. Toen het vorige week, met temperaturen boven de 30 graden, nog steeds niet mocht, besloot Pim het anders op te lossen. Vanochtend verscheen Pim in een rok op kantoor ,,Held word ik genoemd, mensen vinden het heel dapper", vertelt hij aan de telefoon.

Gerelateerde artikelen en/of partner bijdragen:
Gerelateerd nieuws en/of opinies:



 Helm    Hooikoorts