Integrated Employee Benefits    Kantoortuin 


Kantoor en kantoorinrichting

Datum laatste wijziging: 27 februari 2019  |  Trefwoorden: Kantoorruimte, Motivatie, Activity-based

Inhoud

  1. Vooraf
  2. Interieurarchitect Wildenberg
  3. Coole kantoren in Nederland en daarbuiten
  4. 5 gave kantoren in Nederland
  5. Workplace Award
  6. Steeds minder kantoorruimte
  7. Expeditie Houtplein
  8. Hoe ziet de optimale werkplek eruit?
  9. Werkplek kantoor steeds gezonder
  10. Energielabel verplicht
  11. 5 tips voor kerstversiering op kantoor
  12. Flexlounge Rijkswaterstaat
  13. Kantoren lijken steeds vaker op een speeltuin
  14. 5 trends voor kantoorinrichting in 2017
  15. Nieuw duurzaam kantoor voor LEGO
  16. Het eerste 3D-geprinte gebouw van Europa
  17. Kantoor inrichten voor Scrum
  18. Kosten energiezuinige kantoren 1 miljard hoger dan verwacht
  19. Meer kantoren in 2016
  20. Nieuwbouw kantorenmarkt blijft nodig
  21. Zes Nederlandse projecten winnen internationale BREEAM Award
  22. Toekomst kantorenmarkt: voldoende beschikbaar, maar nieuwbouw blijft nodig
  23. Licht en kleur beÔnvloeden werknemers
  24. Rijk gaat kantoormeubels hergebruiken
  25. Plantronics opent nieuw slimmer werken kantoor
  26. Hybride kantoor trekt jong talent aan
  27. Een kantoor trendy inrichten met een klein budget
  28. Hoe gebouwen fysieke gezondheid van mensen verbeteren
  29. Flexkantoor maakt werknemers niet direct productiever
  30. Top 10 Happy Buildings
  31. Regels werkplek, kantine, kleed- en kolfruimte
  32. Hybride kantoor trekt jong talent aan
  33. Milieubelasting gebouwen beter zichtbaar met nieuwe rekenmethode
  34. Werknemer vraagt om duurzamer kantoor
  35. Innovatief circulair bouwen
  36. Rijksoverheid gaat 100.000 werkplekken circulair inrichten
  37. Meeste kantoren hebben overdaad aan onbezette werkplekken
  38. Vanaf 1 januari 2018 minimumeisen voor milieuprestatie nieuwe kantoren
  39. Het gevoel krijgen op vakantie te zijn
  40. Verbouwing van Microsoft-hoofdkantoor
  41. Top 6 trends 2018 in kantoorinrichting
  42. De ideale werkomgeving: tips en trends
  43. Schommelen aan het IJ bij Harver
  44. Bekijk het kantoor van de toekomst
  45. Healthy Working Community
  46. Groei flexibele kantoorruimte onomkeerbare trend
  47. 'De Hub', verzamelplek voor 4 IT-bedrijven
  48. Minder ziekteverzuim door nieuwe bouwtechnieken
  49. Nieuwe omgevingswet maakt omgevingsrecht eenvoudiger
  50. De eerste echte 3D-geprinte woning
  51. Circulair Rijksgebouw De Knoop heeft klimaatplafondeilanden
  52. Medewerker komt ongezonder het gebouw uit dan hij erin gaat
  53. Meest duurzaam gerenoveerd gebouw van Nederland voltooid
  54. Helft kantoren voldoet niet aan energielabel  
  55. BENG
  56. Duurzaamheidskeurmerk voor nieuw kantoor Goede Doelen Loterijen
  57. Kantoorkosten in Europa gestegen met 3%, in Nederland met 7%
  58. Flexibel, duurzaam en tijdloos kantoorgebouw in binnenstad Gouda
  59. Positief resultaat gezonde werkomgeving
  60. Softwarebedrijf heeft 800 medewerkers, maar geen enkel kantoor
  61. Slechts de helft van medewerkers is trots op zijn kantoor
  62. Basisschool De Leister Igge duurzaamste bouwproject 2018

Vooraf

De redactie HR-kiosk constateert een toenemende interesse voor het creŽren van interieurs waarin de werkenden optimaal kunnen functioneren. Tegelijkertijd komen er wetten en initiatieven die direct of indirect te maken hebben met energiezuinigheid, vervuiling (CO2) en duurzaamheid, het kunnen hergebruiken van goederen. Een aantal van de vele voorbeelden willen wij u niet onthouden, zie onderstaande artikelen.

Interieurarchitect Wildenberg

Projecten

Wildenberg interieurarchitectuur heeft onder meer projecten gerealiseerd voor Stork Thermeq - Hengelo, Kamer van Koophandel - Amersfoort, Omniplan - Amsterdam en Hay Group - Amsterdam. Zie site Wildenberg

Visie

Team Wildenberg werkt vanuit een visie: "Het interieur is een zeer belangrijk onderdeel van de identiteit van een persoon en van elke onderneming. Wildenberg zorgt dat uw interieur aansluit bij uw identiteit. De hedendaagse kantooromgevingen zijn ontmoetingsruimtes. Wildenberg maakt gebruik van de laatste technische ontwikkelingen en oog voor het milieu om dit te realiseren. Wildenberg gebruikt natuurlijke en duurzame materialen in de ontwerpen en streeft naar een energie-neutrale omgeving die voldoet aan de wensen van de opdrachtgever.

Hay Group

Als voorbeeld is het project van de Hay Group geselecteerd. De missie is als volgt verwoord:

" Hay Group Nederland verhuist met 160 medewerkers vanuit drie verschillende locatie's naar de 7e etage van Piet Hein Building in Amsterdam. Een kantooromgeving met een oppervlakte van 1800 m2. Met ruim 3.000 mensen werkzaam in 87 kantoren in 49 landen, werkt Hay Group voor ruim 7.000 organisaties. Het hoofdkantoor krijgt Internationale allure. Mensen uit alle werelddelen moeten zich op hun gemak voelen in het nieuwe interieur van Hay Group Nederland.

Het kantoor bestrijkt twee vleugels. Vleugel A heeft de functie "ontmoeten" gekregen en vleugel B de functie "kantoor". Medewerkers en bezoekers komen binnen via vleugel A, en komen direct op een ontmoetingsplek. Dit Hay Cafe is omringd met vergaderruimtes, waardoor mensen intensief gebruik maken van deze plek om even comfortabel te zitten en te praten of te werken. Via deze vleugel en een glazen loopbrug met een uitzicht over Amsterdam, komt men in het kantoor.

Uitspraken als modern zakelijk, licht, open, intuÔtief, hoge kwaliteit, down to earth, menselijk, empatisch en een global organization zijn in deze opdracht verwerkt. Belangrijk is ook het plezier, sportiviteit, modern en voor de toekomst en geworteld in een stevige basis genoemd. Kernwoorden voor het uitvoeringsniveau zijn: natuurlijke materialen, warm, helder/transparant, luxe maar niet duur noch chique, wel allure en comfortabel, informeel, flexibel, dynamisch, eigentijds en duurzaam. Het pand moet een moderniteit uitstralen die in het bijzonder de generatie 30-ers en 40-ers aanspreekt en dat aspirationeel is ten aanzien van de door ons gewenste cultuur-elementen."

Coole kantoren in Nederland en daarbuiten

Het stoffige imago van kantoorpanden lijkt verleden tijd en steeds meer strakke en hippe ruimtes doen hun intrede in Nederland. Een van de redenen van deze groeiende aandacht is dat een goede vormgeving en inrichting van de werkomgeving kan bijdragen aan de productiviteit van medewerkers.

Genoemd worden onder meer de kantoren van TravelBird (Amsterdam), Bol.com (Utrecht), Booking.com (Amsterdam), ISM eCompany (Rotterdam) en Exact (Delft) (Bronnen + plaatjes: HR Praktijk, 15 sep. 2016)

Maar ook internationaal is er veel te genieten: Airbnb (San Francisco), TripAdvisor (Needham Massachusetts), Dropbox (San Francisco), Red Frog Events (Chicago) en Wieden+Kennedy (Portland Oregon). Zie de beschrijving en plaatjes op internet.

5 gave kantoren in Nederland

Met alleen een pingpongtafel redden startups het al jaren niet meer. Ook bij de grote bedrijven wordt het steeds meer een speeltuin op kantoor, 5 gave kantoren in Nederland:

Glassdoor

Een van de redenen van deze groeiende aandacht voor de werkruimte is dat een goede vormgeving zou bijdragen aan de productiviteit.

TravelBird

De informele sfeer en open ruimte zorgt voor positieve energie.

Bol.com

Alle 1100 medewerkers van Bol.com zijn gevestigd in het WTC in Utrecht aan de Papendorpseweg. Achter het samenbrengen van al deze werknemers onder een dak zit een duidelijke strategie. Samenwerken is belangrijk en lijntjes moeten kort zijn zodat multidisciplinaire teams met elkaar kunnen sparren. Om de creativiteit en productiviteit aan te moedigen heeft Bol het meeste uit de enorme ruimte gehaald en een open en comfortabele werkruimte gecreŽerd die geheel aan de huisstijl voldoet.

Booking.com

Met de hippe inrichting, het prachtig uitzicht en de toplocatie vergeet je bijna dat je er op kantoor zit. De Nederlandse roots van dit succesvolle internationale bedrijf zijn door de vloerbedekking, dat het patroon van een fietspad heeft, niet te missen. Het mooie kantoorpand aan het Rembrandtplein komt geregeld terug in de pluspunten die werknemers van Booking.com delen op Glassdoor. Zo zegt een webdesigner: 'De omgeving is vriendelijk en informeel, in een prachtig gebouw aan de gracht in het centrum van Amsterdam.'

Coolblue

Saaie, langdradige vergaderingen? Niet bij Coolblue. De meeting rooms hebben allemaal een eigen thema en op de medewerkers spreken vol lof over deze innovatieve werkomgeving.

Nike

Nike noemt haar hoofdkantoor in Europa een campus en als je het gebouw ziet begrijp je waarom. Het is overduidelijk dat de campus een sportmerk huisvest. Medewerkers hebben zelfs hun eigen sportschool.

En nu de foto's nog, ga naar Management Team, 29 september 2016.

Workplace Award

Zorginstelling Dimence heeft de meest 'productieve' werkplek in Nederland (2015). Deze tweejaarlijkse award is een onderscheiding voor kantoorgebruikers die op een vooruitstrevende en innovatieve manier invulling geven aan trends en ontwikkelingen op de kantoorgebruikersmarkt. Lees en zie meer op de site van Workplace Award.

Steeds minder kantoorruimte

De hoeveelheid kantoorruimte neemt al enige tijd af. Werknemers krijgen steeds minder vierkante meters op de werkvloer. De afname van kantoorruimte is voor een deel nog het gevolg van de crisis waarbij veel bedrijven zijn ingekrompen of zelfs failliet zijn gegaan waardoor er leegstand is ontstaan.

Maar ook zijn er bedrijven die het aantal vierkante meters beperkt hebben omdat ze er vanuit gaan dat een aantal collega's op pad is of thuis werkt. Er is geen moment dat alle medewerkers tegelijk binnen de muren van het kantoor zijn want de technologie maakt het mogelijk dat je op elke plek en elk moment kan werken. Met die gedachte worden tegenwoordig hele kantoren ingericht. (Bron: Visma Blog Nederland, 14 sep. 2016)

Expeditie Houtplein

In februari 2013 betrok Provincie Noord-Holland het meest duurzaam verbouwde kantoorpand van Nederland: aan het Houtplein in Haarlem. De inrichting van het pand, met zo'n duizend werkplekken voor 1400 medewerkers, is gebaseerd op tijd- en plaatsonafhankelijk werken. Centraal staan kenmerken als meer zelfstandigheid en verantwoordelijkheid voor medewerkers, flexibele en activiteit gerelateerde werkplekken, flexibele werktijden, een nieuwe IT-omgeving en online communicatiemogelijkheden.


De Provincie Noord-Holland bedacht hun concept voor Het Nieuwe Werken samen met medewerkers. Het feit dat ze niet meer terug willen naar het klassieke kantoor, bewijst het succes. (Bron: PW De Gids, 20 okt. 2016)

Hoe ziet de optimale werkplek eruit?

Te warm, te koud, te donker, te grijs. 'De werkplekken in Nederland kunnen stukken beter', zegt Peter Vink, hoogleraar industrieel ontwerpen aan de Technische Universiteit Delft. 'We hebben veel kennis om werkplekken te optimaliseren, maar die wordt betrekkelijk weinig gebruikt. Vink schreef Aangetoonde effecten van het kantoorinterieur (2009). In februari 2017 komt van zijn hand Het nieuwe kantoor inrichten uit. Hij beschrijft daarin de ideale werkplek aan de hand van zes thema's. Kort samengevat zijn de thema's:
  1. Planten maken mensen creatief
  2. Liever een ronde tafel dan een rechthoekige
  3. Verstelbare bureaustoelen geven minder stress
  4. Laat de muren wit
  5. Niet te warm en niet te koud
  6. Daglicht is beter dan kunstlicht 
(Bron en meer: Volkskrant, 11 nov. 2016)

Werkplek kantoor steeds gezonder

Het binnenklimaat van kantoorgebouwen is de afgelopen jaren verbeterd. In 2012 scoorde 30 procent van de kantoorgebouwen onder de maat, in 2014 was dat percentage 23 procent en in 2016 was in 16 procent van de gevallen het binnenklimaat onvoldoende. Dat concludeert Vereniging Schoonmaak Research (VSR) na onderzoek op 56 kantoorlocaties in Nederland.

Toch zijn er nog twee verbeterpunten:

  • Een kwart van de kantoren heeft te weinig frisse lucht
  • Het niet naleven van clean-desk levert verontreiniging met micro-organismen (fijnstof) te veroorzaken

(Bron: HR Praktijk, 23 nov. 2016)

Energielabel verplicht

Het energielabel is verplicht voor alle kantoren van 50 m2 of groter. Een energielabel is nodig in de volgende situaties:

  • Verkoop van het kantoor op het moment van overdracht moet een energielabel aanwezig zijn.
  • Verhuur van het kantoor: op het moment van tekenen huurcontract moet een energielabel kantoorgebouwen aanwezig zijn.

Daarnaast kan men ook een energielabel aanvragen om te zien hoe energiezuinig het kantoorpand is na bijvoorbeeld een verbouwing.

Vanaf 2023 is er in Nederland geen enkel kantoor meer met een label slechter dan energielabel C. Kantoren met een slechter label (D t/m G) mogen dan niet meer gebruikt worden. Dat staat in een brief van minister Blok (Wonen en Rijksdienst) aan de Tweede Kamer. (Bron: Energie Overheid, 9 nov. 2016)

Tips voor kerstversiering op kantoor

Waarschijnlijk is het dit jaar weer op uw bordje gekomen: het verzorgen van de kerstversiering. Los van het sfeer verhogend element, kan het ook bijdragen aan de productiviteit van medewerkers.

5 tips:
  • Houd rekening met klanten
  • Kies voor een thema of eenduidige stijl. Kerstversiering is ook een vorm van branding. Zorg dat het niet te druk wordt door bijvoorbeeld voor een bepaald thema te kiezen, zoals traditioneel, retro, industrieel of winters.
  • Doe het tezamen met de werknemers
  • Maak ruimte voor kerstkaarten. Hang de kaarten op een prominente plaats zodat iedereen kan meegenieten
  • Duurzaam kantoor, duurzame kerstboom! Heb je een duurzaam kantoor, trek deze lijn dan ook door in je kerstversiering en met name in de keuze van de kerstboom.

Flexlounge Rijkswaterstaat

Een voorbeeld van Workplace nudging (zie subrubriek Nudging) is de recente herinrichting van het Rijkswaterstaatkantoor in Westraven, Utrecht. Tijdens de diverse gespreksrondes met leidinggevenden en medewerkers, bleek een van de grootste zorgen te zijn dat er na de herindeling van de diensten in het gebouw, te weinig werkplekken beschikbaar zouden zijn voor de vaste medewerkers van deze locatie. Op bepaalde dagen in de week zijn er zoveel bezoekers en collega's van andere locaties aanwezig, dat het erg druk wordt op de werkvloer. Om dit op te lossen heeft WorkWire een speciale flexlounge ingericht.

Kantoren lijken steeds vaker op een speeltuin

Overheidsdetacheerder Driessen HRM zet met zijn hoofdkantoor in Helmond stevig in op inspiratie, (Brabantse?) gezelligheid en informeel samenwerken. Veel groen, veel hout en vintage meubels. Met werkkamers die soms zo huiselijk zijn ingericht dat je je bij oma thuis waant. Deze brainstormruimte stuurt je hopelijk alleen figuurlijk het bos in. Ook helemaal van deze tijd: Driessen nodigt zijn klanten uit om ook aan te schuiven en aan het werk te gaan. Dat blijkt nog behoorlijk wennen voor ambtenaren, die niet zomaar giften mogen aannemen. Een donatiepot voor het goede doel trekt ze steeds vaker over de streep. (Bron: Driessen, dec. 2016)

5 trends voor kantoorinrichting in 2017

Flexibel, gezond, ruimte voor ontspanning... Wat zijn de trends op het gebied van kantoorinrichting die in 2017 echt gaan doorzetten?

Integratie van technologie op de werkplek

Het netjes wegwerken van stroomkabels is een mooi begin, maar daar houdt de integratie niet op.

Echte tuinen op kantoor

Het belang van groen in de werkomgeving is iets waar veel bedrijven inmiddels van op de hoogte zijn. De zuurstof in de planten zorgt voor een gezondere werkomgeving voor medewerkers en de kleur groen geeft een positief en energiek gevoel. Ook het komende jaar zullen we binnen in de kantoorruimte, meer buiten tegenkomen. En dat gaat verder dan planten.

De flexibele inrichting

Kantoorruimtes moeten steeds flexibeler zijn: het meubilair moet gemakkelijk te herschikken zijn en op meerdere manieren ingezet kunnen worden. Vooral bedrijven met een open kantoorruimte verwachten een hogere mate van flexibiliteit van hun meubilair.

Meer aandacht voor gezonde werknemers

Bedrijven realiseren zich dat ergonomische bureaustoelen belangrijk zijn om hun medewerkers gezond te houden. Maar daar stopt het niet!

Meer ruimte voor ontspanning

Hard werken wordt gecombineerd met relaxen op zijn tijd. Het aantal zogenaamde break-out rooms zagen we in het afgelopen jaar al toenemen, maar in 2017 zal het aantal kantoren met dit soort werk- en relaxplekken nog meer groeien.

(Bron: FMN, 19 dec. 2016)

Nieuw duurzaam kantoor voor LEGO

De LEGO Group krijgt een nieuwe duurzame ruimte. C.F. Miller Architects ontwerpt een kantorencomplex van 52.000 m2 aan gebouwen die opgaan in een groot, groen publiekspark. De campus zal in het teken staan van flexibel werken, nieuwe communities, nieuwe manieren van werken en duurzaamheid.

Het eerste 3D-geprinte gebouw van Europa

Arvid Prigge van hotel De Slaapfabriek wil naast zijn hotel een losse vergaderruimte bouwen. En niet zomaar een vergaderruimte, een die uit de 3D-printer komt en waarvan je de binnenkant kunt aanpassen op het onderwerp waarover je vergadert. We gaan iets maken wat enorm veel de beleving helpt waar je in vergadert. Ik vergader zelf de hele dag. En een hele dag vergaderen in standaardruimtes, daar word je niet vrolijk van. Dus dat gaan we anders doen. 

Het gebouw krijgt de vorm van de wervelingen van een vliegtuig, geÔnspireerd op het nabijgelegen vliegveld in Teuge. Binnenin kun je via grote projectieschermen de ruimte aanpassen op het onderwerp waarover je vergadert.

Kantoor inrichten voor Scrum

Agile werken met toepassing van de Scrum-methode raakt bij steeds meer organisaties in zwang. Maar wat betekent dit precies voor de inrichting van de kantooromgeving?

Scrum is een manier om 'agile' (letterlijk: wendbaar) te werken. De term komt uit de rugbywereld - de koppen bij elkaar steken - en wordt veelvuldig toegepast in de IT-wereld. Scrum is een alternatief voor de traditionele manier van productontwikkeling, die vaak lange doorlooptijden kent. Zeker in omgevingen waarin de markt (en de klantvraag) snel verandert, is er een sterke behoefte aan snelle doorontwikkeling in korte 'sprints' met tussentijdse opleveringen met bijstellingen aan de hand van klantfeedback.


De kern van Scrum is een multidisciplinair en zelfsturend team. Dit team levert vervolgens om de paar weken - een 'sprint' - een product op. Iedere sprint leidt tot een werkend stuk/product. Elke sprint wordt zowel met elkaar als met de klant geŽvalueerd. De 'Scrum master' binnen het team monitort elke dag of het proces loopt zoals het zou moeten lopen. Daarvoor zijn er daily standups, een kort werkoverleg met het hele team dat dagelijks of soms zelfs meerdere keren per dag plaats vindt.

Bronnen: Gispen en FMM.

Kosten energiezuinige kantoren 1 miljard hoger dan verwacht

Enkel kantoren met een energielabel C of hoger mogen vanaf 2023 open blijven. De kosten voor renovatie - 2 miljard euro - liggen een stuk hoger dan minister Stef Blok voorspelde.

Bedrijven worden geacht de kosten voor de renovatie zelf te betalen, maar zouden deze volgens Blok terugverdienen door de besparing op energiekosten. Volgens een nieuw onderzoek van Energieonderzoek Centrum Nederland (ECN) zouden kantoren met energielabel G twee keer zoveel stroom verbruiken als vergelijkbare gebouwen met energielabel A.

Volgens berekeningen van het Economisch Instituut voor de Bouw zouden de renovatiekosten tussen de 5 en 37 euro per m2 liggen. Door de hoge kosten, ontstaat de angst dat er nog meer kantoorpanden leeg komen te staan. Volgens het Planbureau van de Leefomgeving was de leegstand van kantoorpanden in 2016 zo'n 17 procent. (Bron: MT, 21 feb. 2017)

Meer kantoren in 2016

De Nederlandse kantorenmarkt kan terugkijken op een jaar waarin zowel de vraag naar als het aanbod van kantoren een positieve ontwikkeling te zien heeft gegeven. De totale opname van kantoorruimte ging in 2016 met circa 25% omhoog, terwijl het aanbod van kantoren met 9% daalde.

Hoewel de markt in zijn totaliteit een positief beeld opleverde, waren er geografisch gezien wel duidelijk tegengestelde tendensen waarneembaar. Wat daarbij opviel was dat met name de noordelijke provincies van ons land met een afnemende vraag werden geconfronteerd, terwijl in de Randstad de vraag naar kantoren sterk verbeterde. (Bron: NVM, feb. 2017)

Nieuwbouw kantorenmarkt blijft nodig

De huidige kantorenvoorraad biedt in puur kwantitatieve zin - genoeg ruimte voor de kantoorbehoefte in 2030 en 2050. Dat geldt zowel bij een stijging als daling van de toekomstige kantoorbehoefte. Toch zal nieuwbouw van kantoren nodig blijven, concluderen het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) en Centraal Planbureau (CPB) in de beleidsstudie De toekomst van kantoren. (Bron: CPB, mrt. 2017)

<




Zes Nederlandse projecten winnen internationale BREEAM Award

Maar liefst zes Nederlandse projecten zijn in de prijzen gevallen tijdens de uitreiking van de internationale BREEAM Awards in het Marriot in London. Gebouwen van Bol.com, TU Eindhoven, Geelen Counterflow, Energy Academy Europe, Royal Agio Cigars en Heuvel Eindhoven wonnen ieder een BREEAM Award, de internationale prijs voor duurzame gebouwen. (Bron en meer: FMM, 9 mrt. 2017)

Toekomst kantorenmarkt: voldoende beschikbaar, maar nieuwbouw blijft nodig

De huidige kantorenvoorraad biedt in puur kwantitatieve zin - genoeg ruimte voor de kantoorbehoefte in 2030 en 2050. Dat geldt zowel bij een stijging als daling van de toekomstige kantoorbehoefte. Toch zal nieuwbouw van kantoren nodig blijven, concluderen het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) en Centraal Planbureau (CPB) in de beleidsstudie De toekomst van kantoren.

Licht en kleur beÔnvloeden werknemers

Het lijkt misschien relatief onbelangrijk, maar studies tonen aan dat natuurlijk licht kan zorgen voor een betere nachtrust en zelfs symptomen van depressie tegengaat. Een studie van de Amerikaanse Northwestern University toont aan dat kantoormedewerkers die in een lichte ruimte werken 's nachts beter slapen en meer sporten. Daarnaast zorgt het voor een beter humeur, houdt het de hormonen in balans en zijn medewerkers meer tevreden met hun baan, met lager ziekteverzuim tot gevolg.

Hoe een kleur ervaren wordt, heeft niet zozeer te maken met de kleur, maar meer met de intensiteit ervan. (Bron: FMM, 3 apr. 2017)

Rijk gaat kantoormeubels hergebruiken     

De overheid wil toewerken naar een circulaire economie, waarbij zo min mogelijk gebruik wordt gemaakt van nieuwe materialen. Daarvoor is een grote aanbestedingsprocedure gestart voor duurzame verzorging van de kantoorinrichting. Dat maakte Rijkswaterstaat woensdag bekend.

Het gaat om stoelen, tafels en kasten voor honderdduizend werkplekken bij het hele Rijk. Als ze vervangen of gerepareerd moeten worden zal eerst gekeken worden naar materiaal dat al in omloop is, zowel binnen als buiten de organisatie. (Bron: Nu, 5 apr. 2017)

Plantronics opent nieuw slimmer werken kantoor

Plantronics, aanbieder van audiocommunicatie oplossingen, heeft zijn nieuwe kantoor in Hoofddorp officieel geopend. Het kantoor is ontworpen om te laten zien hoe de juiste mix van geluidexpertise, de nieuwste technologie en biophilic design kan leiden tot betere samenwerking, concentratie1 en productiviteit aldus Plantronics.

1 Meer over 'concentratie', zie F-Facts, 28 mei 2018.  

In het nieuwe kantoor, gelegen op het innovatieve Park 20|20, kunnen werknemers met verschillende werkstijlen zonder de afleidingen werken die normaliter voorkomen in een open kantoorruimte. Er worden zowel beelden als geluiden uit de natuur gebruikt om lawaai te beheersen. Het resultaat is een symfonie van geluidslagen. Hierdoor kunnen meerdere activiteiten tegelijkertijd plaatsvinden met minimale verstoring, inclusief een kort overleg in de gang, spontane brainstormsessies, videoconferenties, concentratiemomenten en zelfs het testen van producten.

Bekijk de video en foto's van de opening.

Hybride kantoor trekt jong talent aan

De jongste generatie werkzoekenden kijkt bij de keuze voor een werkgever vooral naar de organisatiecultuur, de mate van vrijheid in de werkomgeving. Om interessant te blijven voor werknemers moeten organisaties traditionele werkomgevingen loslaten en overstappen op een hybride kantoor. 

Alleen met een hybride kantoor kunnen werkgevers tegemoet komen aan de specifieke wensen van elke medewerker," stelt Rick Bomer van kantoorinrichter Coalesse. De huidige manier van werken is compleet achterhaald.

Hoe dan wel? Lees het artikel in FMM van 10 mei 2017.

Een kantoor trendy inrichten met een klein budget

Een startende ondernemer heeft vaak en beperkt budget als het gaat om investeren een kantoorinrichting. Ondanks dat wilt u toch dat de ruimte een goede indruk achter laat op bezoekers en klanten. Ook met weinig middelen zijn er voldoende mogelijkheden, om ervoor te zorgen dat het kantoor een inspirerende werkplek wordt. Wat kunt u doen om ervoor te zorgen dat een kantoorruimte een representatieve uitstraling krijgt?

Vier items krijgen meer aandacht:

  • Wanddecoratie
  • Schaf hout aan
  • Oud benut als nieuw
  • Hoek voor ontspanning
(Bron: Brisk, 4 mei 2017)

Hoe gebouwen fysieke gezondheid van mensen verbeteren

Architecten denken te weinig na over het effect dat hun ontwerpen hebben op de gezondheid van mensen, stelt architect Ben van Berkel. Zijn bureau doet samen met studenten van de Harvard Graduate School of Design onderzoek naar dit onderwerp. Voor zijn eigen ontwerpen, zoals het kantoor van de Dienst Uitvoering Onderwijs in Groningen, gebruikte hij bijvoorbeeld een frisse lucht-techniek die bekend is uit ziekenhuizen.

Voor zijn eigen ontwerpen bedenkt de architect manieren om de gezondheid van mensen in een gebouw te bevorderen. Door liften te verstoppen en trappen uitnodigender te maken, laat Van Berkel mensen meer bewegen in een gebouw. (Bron: FMM, 14 jul. 2017)

Flexkantoor maakt werknemers niet direct productiever

Bedrijven die hun kantoor zo inrichten dat voor elke taak een passende, flexibele werkplek beschikbaar is, kunnen er niet vanuit gaan dat hun werknemers daardoor beter gaan presteren, geestelijk gezonder worden, of meer bevlogen worden in hun werk. Dat ontdekte promovenda Christina Wessels van Rotterdam School of Management, Erasmus University (RSM).

Bedrijven kiezen steeds vaker voor een activity-based workplace en delen hun kantoren op in verschillende zones: stilteruimtes om geconcentreerd te werken, gemeenschappelijke ruimtes die samenwerking stimuleren en sociale ruimtes waar medewerkers ideeŽn kunnen uitwisselen.
Dit betekent in de praktijk minder bureaus en dat zou de kosten voor kantoorruimte omlaag kunnen brengen. Maar de verwachtingen die het management heeft van dergelijke herinrichtingen gaan vaak verder dan het kasboek, zegt Wessels. Door flexibele werkzones in te voeren hopen bedrijven hun werknemers ook geestelijk gezonder, meer bevlogen in hun werk en productiever te maken.

Om meer inzicht te krijgen in de effecten van zulke herinrichtingen, volgde Wessels anderhalf jaar lang twee groepen werknemers van een groot kantoor dat werd heringericht. De ene groep ging werken in drie flexibele zones, de andere groep werkte door in de oude situatie.
Uit interviews en paneldiscussies met medewerkers die in de nieuwe situatie waren gaan werken bleek dat de drie zones niet gebruikt werden zoals ze bedoeld waren en dat mensen in het nieuwe kantoor de oude situatie van vaste werkplekken probeerden na te bootsen.

Het beste advies voor bedrijven die een dergelijke ingreep tot een succes willen maken, is tweeŽrlei:
  • Tracht vooraf de gewoontes, voorkeuren en routines van de werknemers te leren kennen.
  • Betrek medewerkers nauw bij het ontwerp en invoering van de nieuwe werkplekken en communiceer daar voortdurend over.
(Bron: FMM, 24 jul. 2017)

Top 10 Happy Buildings

In de top 10 van de Happy Building Index staan gebouwen waar medewerkers graag in willen vertoeven, die mensen met elkaar in contact brengen en die hen inspireren om het beste uit zichzelf te halen. 'Een etalage van echt duurzame gebouwen,' aldus de initiatiefnemers Stichting Happy Building Index en de coalitie Gezonde Gebouwen.

Gebruikers kunnen een gebouw op meerdere aspecten beoordelen door een cijfer van 1 t/m 10 te geven. Beoordelingen worden weergegeven als een review. Het gemiddelde van de verschillende reviews bepaalt de plaats van het gebouw in de Happy Building Index. Nummer 1 werd DIFFER, te Eindhoven met het cijfers 9.3.

Dankzij een speciaal voor DIFFER ontworpen zaagtandprofiel op de oost- en westgevels is niet de hele dag actieve zonwering nodig. Daarnaast is er LED-verlichting in de meeste ruimten, bevatten de ramen driedubbel isolatieglas en liggen ruim 900 zonnepanelen op het dak. (Bron en meer geslaagde gebouwen, HR-Praktijk, 31 aug. 2017)  

Regels werkplek, kantine, kleed- en kolfruimte

Werkplekken moeten optimaal worden ingericht, omdat de medewerkers anders gevaar lopen of gezondheidsklachten ontwikkelen. De wetgever heeft daarom normen opgesteld voor de plekken waar personeel zijn werk moet doen.

Werkpleknormen voor kantoor en fabriek

De normen houden rekening met het aantal werkzame personen, de soort werkzaamheden en de ruimte die apparatuur nodig heeft. Voor kantoorplekken is dat makkelijker vast te leggen dan voor de inrichting van een werkplek in een fabriek.

De wettelijke basis voor de inrichting van een kantoorwerkplek staat in Artikel 3.19 van het Arbobesluit. Daarin is geregeld dat een werknemer zonder gevaar voor de veiligheid, de gezondheid of het welzijn zijn arbeid kan verrichten. Daarom zijn er normen voor de minimale afmetingen, luchtvolume en bewegingsvrijheid.

Bedrijfskantine

Werknemers moeten rustig en ontspannen kunnen eten. Dat geldt op een fabriek of kantoor, maar ook op een locatie waar mensen buiten de deur aan het werk zijn, bijvoorbeeld op een bouwplaats.

Kleedruimte

Als werknemers speciale werkkleding moeten dragen, moet de werkgever zorgen voor een geschikte (om)kleedruimte. Voor mannen en vrouwen moet er een aparte ruimte zijn. De kleedruimten moeten bovendien zo dicht mogelijk bij de uiteindelijke werkplek liggen.

Lactatieruimte, ruimte voor borstvoeding

Werknemers met een klein kindje, moeten de mogelijkheid krijgen om onder werktijd de zuigeling in een afgesloten ruimte de borst te geven. Deze ruimte is ook verplicht om de moeder in staat te stellen om moedermelk af te kolven. Dat is geregeld in het Arbobesluit (artikel 3.48) en de Arbeidstijdenwet.

(Bron: Personeelsnet, 8 aug. 2017)

Hybride kantoor trekt jong talent aan

Alleen met een hybride kantoor kunnen werkgevers tegemoet komen aan de specifieke wensen van elke medewerker," stelt Rick Bomer van kantoorinrichter Coalesse. De huidige manier van werken is compleet achterhaald. Dat is heel beperkt en ook helemaal niet wat jonge mensen willen. Zij zijn het liefst op kantoor, blijkt uit cijfers van CBS, maar een one-size-fits-all-aanpak met vaste werkplekken biedt hen veel te weinig vrijheid.

De grote hoeveelheid vaste werkstations, de grote vergaderkamers en de kantine maken plaats voor een ecosysteem van ruimtes. Bomer: Je hebt minder vaste werkplekken nodig en juist meer plekken waar mensen kunnen samenwerken. De kantine was eerst alleen maar bedoeld om te eten, nu kan het een informele hub worden waar mensen ook kunnen overleggen. En hoewel mensen graag op kantoor zijn vanwege het contact met collega's, hebben ze soms ook privacy nodig om zich te kunnen focussen, dus zijn concentratieruimtes ook onmisbaar. Naast de indeling speelt ook de uitstraling natuurlijk een rol: het gebruik van natuurlijke materialen, de juiste kleuren en diverse vormen maken het kantoor meer menselijk. (Bron: FMM, 12 aug. 2017)

Milieubelasting gebouwen beter zichtbaar met nieuwe rekenmethode

Met de meetmethode Duurzaamheidsprestatie gebouwen (DPG) wordt de milieubelasting beter zichtbaar. Dit blijkt uit het rapport Duurzaamheidsprestaties onderwijsgebouwen MJA. De DPG bepaalt de totale milieubelasting van een gebouw. Vorig jaar ontwikkelde W/E adviseurs met het TKI-KIEM consortium deze rekenmethode. De rekenmethode borduurt voort op de EPG - EnergiePrestatie Gebouwen en MPG - Milieuprestatie Materialen Gebouwen. Zo ontstaat er een integrale prestatie-indicator van de hele levenscyclus van een gebouw.


In het rapport staan het energiegebruik en materiaalinzet van 2 gerenoveerde en 2 nieuwe onderwijsgebouwen. De gebouwen scoren beter op de integrale prestaties dan de referenties. Ook blijkt dat de factor energie dominanter is dan de factor materiaal. Dit komt onder meer omdat de energie - die gebruikt wordt bij de productie van materialen - teruggewonnen wordt bij het opwekken van duurzame energie.


Er is nu nog geen methode om de circulariteit van een gebouw te meten. In het rapport staat hiervoor wel een aanzet. Net als bij de DPG combineert deze Circulariteits Prestatie Gebouw (CPG) meerdere scores en legt deze samen langs een meetlat. (Bron: Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, 3 aug. 2017)

Werknemer vraagt om duurzamer kantoor

Veel werknemers zijn op de werkvloer minder bezig met duurzaamheid dan thuis. En dat is vooral omdat de gelegenheid er minder is. Dat blijkt uit onderzoek van kantoorspullenleverancier Manutan.

Afval scheiden, hernieuwbare energie gebruiken en producten hergebruiken. Medewerkers willen het wel, maar zien de mogelijkheden op kantoor niet. Thuis is duurzaamheid veel belangrijker en zijn mensen daarin ook actiever, zo blijkt uit het onderzoek. Werkgevers kunnen in de ogen van hun werknemers veel meer doen om het kantoor ook een milieuvriendelijke plek te maken.

Als belangrijkste factoren voor duurzaamheid worden genoemd:
  • afval scheiden op kantoor
  • energie besparen
  • medewerkers duurzaam inzetten
  • milieuvriendelijke producten gebruiken
  • producten ook hergebruiken
(Bron: MT, 6 sep. 2017)

Innovatief circulair bouwen

Isolatie van spijkerbroeken, hergebruikt meubilair en een demontabel ontwerp. Dat zijn slechts een paar van de circulaire initiatieven die te vinden zijn in Circl, het circulaire paviljoen van ABN AMRO dat door velen wordt beschouwd als het voorbeeld van innovatief circulair bouwen.

Het paviljoen-design van Architekten-Cie was het eerste circulaire bouwontwerp in Nederland en de principes van duurzaamheid en minimale belasting van het milieu zijn tot in de puntjes uitgewerkt. Het gebouw is een groot living lab van nieuwe vondsten, recycling en energiezuinige oplossingen. (Bron en meer: Facts, dec. 2017

Rijksoverheid gaat 100.000 werkplekken circulair inrichten 

Het circulair inrichten heeft betrekking op stoelen, tafels en kasten voor het gehele Rijk. Het gaat daarbij om de ministeries (FM Haaglanden), Dienst JustitiŽle Inrichtingen en het Openbaar Ministerie.

Ook andere overheidsinstanties gaan gebruik maken van dit nieuwe contract, waaronder de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), de Onderwijsraad, het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) en de Raad voor de Kinderbescherming. Dit levert niet alleen een besparing op van miljoenen per jaar, het is ook een grote stap naar een circulaire economie waar de Rijksoverheid naar toe werkt.

Het aanbestedingscontract bestaat voor een groot deel uit diensten in plaats van producten. De focus komt meer te liggen op het revitaliseren en hergebruiken van kantoormeubilair:

  • het hergebruiken van bestaande producten, componenten en materialen;
  • het verlengen van de levensduur van bestaand kantoormeubilair;
  • het ombouwen van bestaand meubilair voor nieuwe functies (oude kasten worden bijvoorbeeld lockers).
(Bron: Facto, 30 okt. 2017)

Meeste kantoren hebben overdaad aan onbezette werkplekken

In tegenstelling tot veel berichten in de media is er een overdaad aan werkplekken op kantoren in Nederland en BelgiŽ. Zo'n 35% beschikbaarheid van bureaus en zelfs meer dan 40% voor overlegruimten tijdens kantooruren. Dit blijkt uit cijfers van iotspot, een bedrijf dat de bezettingsgraad van kantoren in kaart brengt door toepassing van Internet-of-Things (IoT)

Volgens Hans Bloemen van Ucility is de paradoxale situatie weg te nemen door inzicht te creŽren, niet alleen voor FM maar juist ook voor gebruikers. "Het verslimmen van de werkomgeving leidt alleen tot duurzaam resultaat als ook de gebruikers er baat bij hebben. Als zij bijvoorbeeld real-time inzicht hebben in die 35% vrije werkplekken ontstaat er bij hen rust en keuzevrijheid in plaats van frustratie. Daarbij is op te merken dat er een verschuiving is bij de gebruiker in behoefte, zoals de vraag naar Scrum- of concentratie ondersteunende werkruimtes.

Vanaf 1 januari 2018 minimumeisen voor milieuprestatie nieuwe kantoren

Nieuwe woningen en kantoren groter dan 100 m2 krijgen met ingang van 1 januari 2018 te maken met minimumeisen voor de milieuprestatie. Daarmee komt er in aanvulling op bestaande minimumeisen in het Bouwbesluit voor de energiezuinigheid van gebouwen, ook een grenswaarde voor de milieueffecten van het materiaalgebruik in de bouw. Niet alleen het aanleveren van een berekening is vanaf 1 januari 2018 verplicht, het resultaat moet voldoen aan de grenswaarde van 1,0 euro per m2 bvo (bruto-vloeroppervlakte) per jaar.

Bij de berekening telt de hele cyclus van een product mee voor de milieubelasting. Van winning van de grondstof, productie en transport tot gebruik en sloop van het bouwwerk. Recycling en hergebruik tellen ook mee. De milieuprestatieberekening past dan ook in het streven naar een circulaire bouweconomie waar geen materialen nodig zijn uit eindige bronnen. (Bron: Facto, 20 dec. 2017)





Het gevoel krijgen op vakantie te zijn

Het klinkt als een contradictio in terminis: een kantoor dat moet voelen als een vakantiewoning. Toch hebben ze bij @Leisure Group aan de Amsterdamse Meester Treublaan, vlakbij het Amstel-station, een mix van de twee weten te maken.

We geloven dat mensen die goed in hun vel zitten beter in staat zijn het beste uit zichzelf te halen legt CEO van de @Leisure Group Tobias Wann uit. Daarvoor is het belangrijk om ruimte te bieden aan de uiteenlopende voorkeuren van collega's, maar ook om te zorgen dat bijvoorbeeld het klimaat en de verlichting zich aanpast aan de situatie van dat moment. (Bron: Business Insider, 6 jan. 2018)

Verbouwing van Microsoft-hoofdkantoor The Outlook

Na de verbouwing van The Outlook zijn de ruimtes zo verdeeld en ontworpen dat gebouwgebruikers er hun dag optimaal kunnen besteden. Er komen concentratieruimtes, ontspanningsruimtes, ruimtes voor telecommunicatie, ontmoetingsplekken en flexplekken. 

Microsoft maakt gebruik van cloud-technologie om alle data te koppelen en analyseren, zodat die gebruikt kan worden om de beste user experience te bieden; door de accurate indoor positionering kan een scala van location based services geboden worden. Hierdoor functioneert het gebouw als een personal assistent voor de medewerkers en bezoekers. Dat moet leiden tot meer tevreden medewerkers, een hogere productiviteit, minder energiegebruik, minder afval en een verbetering van het welzijn.

Bijzonderheid: In verband met de grondige verbouwing kunnen de medewerkers van Microsoft Nederland de komende twee maanden niet werken in het Nederlandse hoofdkantoor op Schiphol. Ze moeten daarom op zoek naar een andere werkplek, bijvoorbeeld thuis of bij klanten. En dan is het nog maar afwachten of er na de verbouwing nog plek is ... (Bron: F-Facts, 11 jan. 2018)

Red: Perfect. Hoewel, we missen nog de robots. 

Top 6 trends 2018 in kantoorinrichting

Wat zijn dit jaar de trends op het gebied van huisvesting en kantoorinrichting? Genoemd worden
  • Gebruik van natuurlijke materialen
  • Meer groen op kantoor
  • Open flexibele kantoren
  • Goede ventilatie
  • Akoestiek en geluidsisolatie 
  • Inzet van slimme technologie
Omdat HR-kiosk geen kantoren inricht - maar wel het belang daarvan onderstreept - verwijzen wij naar het artikel zelf, zie F-Facts, 24 januari 2018.   

De ideale werkomgeving: tips en trends

Wat zijn de bouwstenen voor de ideale werkomgeving voor uw organisatie? En hoe kunt u het gedrag van mensen positief beÔnvloeden door de inrichting van de werkplek? Ruud van den Bosch, Managing Consultant Ucility en docent van de masterclass Bouwstenen voor de ideale werkomgeving, geeft antwoorden.

Een drietal (verkort weergegeven) aanbevelingen:

Ken je gebouw, ken je gebruiker

Om dat op te lossen wordt nu gekeken naar hoe medewerkers zich in een gebouw bewegen en of ze voor bepaalde activiteiten misschien binnen en buiten het gebouw naar andere oplossingen zoeken. De techniek staat niet stil en met zogenaamde 'beacons' kunnen er zowel tijdelijke als permanente inzichten verzameld worden in hoe faciliteiten gebruikt worden. Daartoe wordt elke soort werkplek (inclusief vergaderplekken etc.) voorzien van beacons, die met behulp van signalen van smartphones en laptops de locatie van personen vastleggen.

Ken je gebouw, ken je binnenklimaat

Het binnenklimaat van een gebouw heeft een veel grotere impact op de productiviteit van de medewerkers dan men ooit heeft kunnen inschatten. Er is namelijk evidence-based bewezen dat combinaties van binnenklimaateigenschappen zoals temperatuur, luchtvochtigheid, CO2 en akoestiek een grote impact hebben op de productiviteit. Een goede gebouwbeheersing kan de productiviteit tussen de vijf en vijftien procent laten stijgen.

Focus op de balans tussen exploitatie en gebruiker

De focus bij nieuwbouw of verbouwing vaak op kosten en is de architect leading in de vormgeving. Beter is het om te kijken naar de Return On Investment (ROI) om zo te bepalen waar  kansen liggen voor een organisatie.

(Bron: F-Facts. 30 jan 2018)

Schommelen aan het IJ bij Harver

In de rubriek The Office belicht Sprout de mooiste, hipste, gaafste kantoorruimtes van Nederland. In deze aflevering: de nieuwe stek van Harver dat bij de Passengers Terminal een fraai uitzicht heeft over het IJ. 

Enkele uitspraken:
  • Wij zitten in een pakhuis naast de Passenger Terminal in Amsterdam. Bij binnenkomst is er een vriendelijke receptioniste die namens alle bedrijven in het pand werkt. Wij zitten op de zevende verdieping. Door de locatie hebben wij vaak enorme cruiseschepen voor de deur liggen.
  • Mensen die elke dag in een inspirerende omgeving komen, komen ook gemotiveerder naar werk. Dit draagt ook bij aan een stukje employer branding. Mensen willen werken in een gave omgeving.
  • Hoe kwam de ruimte tot stand? Veel brainstormen. Niet alleen door het management, maar door iedereen erbij te betrekken. Er zijn meerdere designs binnen het bedrijf rondgestuurd waar iedereen op kon stemmen.
  • Wat absoluut niet werkt is te lang in een te klein kantoor blijven zitten. Werknemers raken geÔrriteerd en de productiviteit gaat om laag.
(Bron: Sprout, 23 feb. 2018)

Bekijk het kantoor van de toekomst

De werkvloer wordt tegenwoordig overspoeld met nieuwe digitale tools en devices. Wat betekent dit voor de inrichting van de werkomgeving en welke impact heeft dit op de medewerkers? Om hier een beeld van te geven heeft Konica Minolta op het kantoor in Amsterdam een experience centre ingericht. In The Hub kun je het 'kantoor van de toekomst' zelf ervaren.

Een virtuele receptionist die lobbyÔs en kantoren beheert, medewerkers die dankzij holografische optische technologie efficiŽnter kunnen werken. En wat dacht u van Smart Room Booking, waarbij aan de hand van predictive analytics patronen in het gebruik van vergaderruimtes worden voorspeld? In The Hub kun je kennismaken met deze en andere technologische oplossingen die in de nabije toekomst op de markt komen. (Bron: F-Facts, 1 mrt. 2018)

Healthy Working Community

Voor het kantoorpand Pharos in Hoofddorp is aan de hand van vier kernwaarden een oproep gedaan aan marktpartijen om gezond werken op alle mogelijke manieren tot leven te brengen. Uiteindelijk kwamen 20 partijen met uiteenlopende oplossingen om de 'healthiest working community' te realiseren. 

De vier kernwaarden die het gebouw volgens de initiatiefnemers onderscheidend gaan maken:
  • Maximum health
  • Zero waste
  • Total energy
  • Vibrant community
Zo'n honderd bedrijven reageerden eind 2017 op de oproep om met oplossingen te komen om in Pharos een gezonde, duurzame werkcommunity te creŽren. Met de vier kernwaarden als leidraad, mochten dertig partijen hun idee pitchen. De meest uiteenlopende oplossingen kwamen voorbij: van gezonde Alpenlucht tot meubels van afval en van energieopwekkende verlichting tot apps die ontmoeting en samenwerking stimuleren. De ideeŽn en bedrijven zijn getoetst op onder meer innovatie, meerwaarde voor de gebruiker en bereidheid tot samenwerken. (Bron: F-Facts, 27 mrt. 2018)

Groei flexibele kantoorruimte onomkeerbare trend

De vraag naar flexibele kantoorruimte groeit sterk en is een blijvende trend. De afgelopen tien jaar is de wereldwijde markt voor flexibele kantoorruimte met gemiddeld 13% per jaar toegenomen. Deze ontwikkeling geldt ook voor Nederland, met name in de grote steden.

Flexibele kantoren zijn kantoren waar bedrijven onder flexibele voorwaarden een of een beperkt aantal werkplekken kunnen huren. Voorbeelden van flexibele kantoren zijn Weworks, Spaces en Tribes.

Flexibele kantoren stellen grote bedrijven in staat om een flexibele schil in de huisvesting van hun werknemers aan te brengen. Hiermee kunnen ze sneller op veranderende marktomstandigheden reageren. Bovendien zijn flexibele kantoren vaak van hoge kwaliteit en vaak goedkoper omdat de ruimte efficiŽnter benut wordt. Uit het onderzoekt blijkt verder dat nieuwe technologische toepassingen, zoals cloud computing en video calls ook redenen zijn voor de groei van flexibele concepten. (Bron: F-Facts, 28 mrt. 2018)

'De Hub', verzamelplek voor 4 IT-bedrijven

Omschrijving van de ruimte: "Superveel glas en geen plekje privacy te bekennen. Het hele pand is rondom en van binnen, volledig van glas. Van bodem tot plafond. In totaal telt het pand vier verdiepingen waar er op een leuke manier met de niveaus wordt gespeeld. Vergaderruimtes met een hoogte van 2 verdiepingen, verrassende doorkijkjes en een eigen urban jungle, elke verdieping heeft een eigen thema.''

Centraal in het gebouw zit een grote houten constructie. Van de begane grond, tot aan de derde verdieping. Dit is een trap, een kast en tijdens de vrijdagmiddagborrel een bar, ineen. Door het gehele gebouw is de houten constructie goed te zien. Wie op de bovenste verdieping gaat staan, kan helemaal naar beneden kijken. Voor mensen met hoogtevrees kan dit een wat minder plezierige ervaring zijn." (Bron: Sprout, 17 apr. 2018)

Minder ziekteverzuim door nieuwe bouwtechnieken

Interessant voor verzuim- en zorgverzekeraars: door nieuwe technieken bij de bouw van kantoren en bedrijfspanden worden mensen minder snel ziek.

Dat stelt althans architect Ben van Berkel, die bekend is van de Erasmusbrug in Rotterdam en momenteel het nieuwe hoofdkantoor van Booking.com in Amsterdam ontwerpt. In een recent interview met Het Parool breekt Van Berkel een lans voor het gezonder maken van binnenruimtes. Verkeerd licht, slechte akoestiek en vooral de slechte luchtconditie, maken dat deze binnenruimtes (vooral kantoren) voor werknemers ongezond zijn. Volgens Van Berkel valt dat met nieuwe technologie allemaal veel beter bij te sturen.

'In een van onze kantoorgebouwen hebben we het ziekteverzuim met 20 procent weten terug te dringen, een kwestie van beter nadenken over de luchtstromen. Door bijvoorbeeld de lucht niet rond te laten blazen, maar vanuit de vloer naar het plafond te laten gaan. Verticaal. Daardoor gaan de lucht en dus ook de bacteriŽn niet meer van persoon tot persoon.' Daarnaast zijn bepaalde materialen die in de bouw veel worden gebruikt volgens Van Berkel niet echt gezond. 'Als beton niet goed gedroogd is, kan dat slechte effecten hebben op de luchtwegen.' (Bron: Findinet, 25 apr. 2018)

Nieuwe omgevingswet maakt omgevingsrecht eenvoudiger

Met de Omgevingswet bundelt de overheid de regels voor ruimtelijke projecten. Zo wordt het makkelijker om ruimtelijke projecten te starten. Bijvoorbeeld woningbouw op voormalige bedrijventerreinen of de bouw van windmolenparken. De wet treedt in 2021 in werking. Er is Ä 90 miljoen beschikbaar gemaakt voor de inwerkingtreding van de Omgevingswet en het bijbehorend digitaal stelsel.

De komst van de Omgevingswet betekent dat er veel verandert. De wet bundelt bijvoorbeeld 26 bestaande wetten voor onder meer bouwen, milieu, water, ruimtelijke ordening en natuur. Het is belangrijk dat de overheid nu al begint met de voorbereidingen. Anders lukt het niet om de wet in 2021 goed in te laten gaan.

Met de nieuwe Omgevingswet wil het kabinet:
  • de verschillende plannen voor ruimtelijke ordening, milieu en natuur beter op elkaar afstemmen;
  • duurzame projecten (zoals windmolenparken) stimuleren;
  • gemeenten, provincies en waterschappen meer ruimte geven. Zo kunnen zij hun omgevingsbeleid afstemmen op hun eigen behoeften en doelstellingen.
(Bron: Rijksoverheid, mei 2018)

Primeur: de eerste 3D-geprinte woning 

Eindhoven krijgt als eerste stad ter wereld bewoonbare huizen die zijn gemaakt met een 3D-printer. In totaal worden er vijf betonnen bouwwerken neergezet in de wijk Meerhoven. De eerste moet in 2019 af zijn. Huizen in de vorm van stenen, denk aan hunebedden of menhirs die zijn geland in het veld, zo omschrijft een woordvoerder van bouwbedrijf Van Wijnen het woensdagochtend in het radioprogramma WAKKER van Omroep Brabant.

Van Wijnen is een van de betrokken partijen bij het project. Het gevaarte dat de huizen moet gaan printen, is ontwikkeld door de TU Eindhoven, een wereldleider op dit gebied. En daar zijn de verwachtingen hoog. ďDit is nog nooit gedaan, dus we moeten nog genoeg dingen uitvinden. Maar deze techniek kan de bouw gaan veranderenĒ, zegt Ivo Jongsma van de TU. 
Hij sluit niet uit dat er in de toekomst hele woonwijken met 3D-printers worden gebouwd. ďOver vijf jaar is deze technologie met sprongen vooruit gegaan. Het kan sneller gaan dan mensen beseffen.Ē De Technische Universiteit en de gemeente Eindhoven werken er al enkele jaren aan om een bewoonbaar geprint huis in de stad te realiseren. 

(Bron, zie foto en meer informatie: Omroep Brabant, 31 mei 2018

Circulair1 Rijksgebouw De Knoop heeft klimaatplafondeilanden

Om binnen een bestaand gebouw met een gesloten karakter en lage verdiepingshoogte een nieuwe transparante en comfortabele open kantooromgeving te realiseren is een uitdaging. De beperkte verdiepingshoogte maakt de inpassing van een efficiŽnt klimatiseringssysteem en voldoende geluidabsorptie niet eenvoudig. De oplossing is bij Rijksgebouw De Knoop gevonden in klimaatplafondeilanden.

De klimaatplafondeilanden zijn strak tegen de bestaande constructievloer gemonteerd. De verwarming, koeling, ventilatie en geluidabsorptie zijn hierin geÔntegreerd. Om de akoestiek voor een open werkomgeving te optimaliseren, zijn ook de wanden van geluidsabsorberende panelen voorzien. (Bron: F-Facts, 30 jun. 2018)

1 Bij de circulaire economie draait het om slim gebruik maken van grondstoffen, producten en goederen, zodat deze oneindig hergebruikt kunnen worden: een gesloten kringloop.

Medewerker komt ongezonder het gebouw uit dan hij erin gaat

Welke effect heeft een kantoorgebouw op de gezondheid van een medewerker? Volgens Wouter Truffino, uitgeroepen tot een van de 50 Toekomstmakers in Nederland, is er nog veel winst te boeken op dit terrein. ďNu is het zo dat een medewerker vaak ongezonder het gebouw uitkomt dan hij erin gaat."

Truffino ziet dat gebouwen in fysiek opzicht momenteel ontzettend aan veranderingen onderhevig zijn. "Dan denk ik aan veranderingen ten gevolge van Het Nieuwe Werken, maar ook aan bijvoorbeeld hoe steeds meer bedrijven de ĎGoogleí-inrichting overnemen; met meer speelse elementen erin. Je ziet dat er ook meer aandacht komt voor gezonde voeding, mindfulness en yoga. Ik geloof er heilig in dat als je die elementen aanbrengt niet alleen de productiviteit van mensen omhooggaat, maar ook de creativiteit. Het is interessant dat er ook steeds meer data komen die dit aantonen. Daardoor willen organisaties ook geld in een gezonde werkomgeving investeren. Een mooi voorbeeld is Blauwhoed. Daar is het kantoor radicaal getransformeerd en helemaal open gemaakt. In die nieuwe setting zit de directeur gewoon tussen de medewerkers. Het resultaat is dat de cultuur verandert en dat je ook de medewerkers gemakkelijker meekrijgt, zeker als ze de nieuwe omgeving hebben ervaren.Ē (Bron: FFacts, 10 aug. 2018)

Meest duurzaam gerenoveerd gebouw van Nederland voltooid

Het nieuwe kantoor voor de ruim 600 medewerkers van de Goede Doelen Loterijen (Nationale Postcode Loterij, VriendenLoterij en BankGiro Loterij) is opgeleverd. Binnen dit project is een langdurig leegstaand pand in Amsterdam getransformeerd tot het meest duurzaam gerenoveerde gebouw van Nederland. Het kantoor, naar een ontwerp van architectenbureau Benthem Crouwel, heeft een groot aantal duurzame bouwkundige innovaties om het gebouw energie- en waterneutraal te maken.

Het pand aan de Beethovenstraat in Amsterdam heeft het hoogst haalbare duurzaamheidslabel gekregen: BREEAM Outstanding. Om te voldoen aan dit duurzaamheidscertificaat, moest niet alleen worden gekeken naar de duurzaamheidsaspecten in het ontwerp, maar ook naar zaken als de toepassing van gerecyclede materialen en duurzame keuzes in het bouwproces. Zo is tijdens het gehele proces de CO2-uitstoot gemeten van alle onderdelen, inclusief de logistieke keten. Ook was er veel aandacht voor het voorkomen van overlast voor de buurt. Daarnaast is ook de BREEAM Excellent certificering voor het eerder ingezette sloop-traject behaald. Een uniek kenmerk van dit project, want duurzaam slopen wordt (nog) bijna niet toegepast. (Bron: F-Facts, 11 okt. 2018)

Helft kantoren voldoet niet aan energielabel

Veel kantoren moeten over vijf jaar de deuren sluiten, als de eigenaren niet snel energiebesparende maatregelen treffen. Bijna de helft van de Nederlandse kantoren voldoet niet aan minimaal energielabel C, blijkt uit onderzoek van het Kadaster in opdracht van vakblad Vastgoedmarkt. In hun huidige staat mogen de kantoorgebouwen over vijf jaar niet meer worden gebruikt. (Bron: De Volkskrant, 24 okt. 2018)

BENG

De Europese richtlijn EPBD stelt dat overheidsgebouwen een voorbeeldfunctie hebben. Daarom moeten nieuwe overheidsgebouwen bij aanvraag van de omgevingsvergunning vanaf 1 januari 2019 al aan de BENG*-eisen voldoen. Voor alle overige nieuwbouw (woningbouw en utiliteitsbouw) geldt dat vanaf 1 januari 2020.

De BENG-eisen vervangen de energieprestatiecoŽfficient (EPC). In de praktijk betekent dit dat de energieprestatie van nieuwbouw wordt vastgesteld aan de hand van drie eisen en is het niet langer mogelijk om de eisen onderling te compenseren. (Bronnen: EPG & F-Facts, 2018)

* Bijna-energieneutrale nieuwbouw

Duurzaamheidskeurmerk voor nieuw kantoor Goede Doelen Loterijen

Het gerenoveerde pand van de Goede Doelen Loterijen aan de Beethovenstraat 200 in Amsterdam is gevestigd in een pand dat langdurig leegstond. Inmiddels is het gebouw omgetoverd tot het meest duurzaam gerenoveerde pand van Nederland.

De renovatie vond plaats op basis van de BREEAM-NL Nieuwbouw en Renovatie  beoordelingsrichtlijn van 2014 en behaalde uiteindelijk een score van 92,61%, wat resulteert in BREEAM-NL Outstanding, het hoogst haalbare resultaat. Op drie categorieŽn, namelijk energie, transport en afval is een score van 100 procent behaald. Voor het pand is in het ontwerp veel aandacht besteed aan het binnenklimaat en een aangename akoestiek. Maatregelen die hieraan bijdragen zijn onder andere het atrium, klimaatplafonds, een transparant dak met daaronder de bladeren en het geoptimaliseerd gevelontwerp. (Bron: FFacts, 7 dec. 2018)

Kantoorkosten in Europa gestegen met 3%, in Nederland met 7%

De gemiddelde kosten in Europa om fulltimer een jaar te laten werken op kantoor zijn in het afgelopen jaar gestegen met 3% en kwamen uit op 9.572 euro. In Nederland stegen de kosten met 7% naar 9.086 euro per FTE. Dit blijkt uit de Occupier Cost Index 2018 van vastgoedadviseur Colliers International. Deze index is samengesteld op basis van data uit 28 landen, 3.900 gebouwen, meer dan 25,2 miljoen vierkante meter kantoorruimte en 1,85 miljoen FTE.

In Nederland stegen de totale kosten vooral door een stijging van 9% voor ruimte & infrastructuur. Deze categorie is verantwoordelijk voor meer dan de helft van de totale kantoorkosten en kwam uit op 4.837 euro. Deze stijging is toe te schrijven aan hogere kosten voor parkeren, schoonmaak en werkplekomgeving. Andere werkwijzen zoals agile werken en een diversiteit aan werkconcepten dragen bij aan een duurdere werkplekomgeving. (Bron: F-Facts, 14 dec. 2018)

Flexibel, duurzaam en tijdloos kantoorgebouw in binnenstad Gouda

Een binnenstedelijk transparant en multifunctioneel kantoorgebouw met flexibele werkplekken geschikt voor Rabobank, huurders en lokale gebruikers en waarbij interieur en exterieur integraal ontworpen zijn binnen een Design & Build contract; die opgave resulteerde in een gebouw voor Gouda met een venster op de stad naar ontwerp van Kraaijvanger Architects.

In een wereld waar digitale technieken steeds meer mensen op afstand met de bank en elkaar laten communiceren heeft de Rabobank naar eigen zeggen een duurzaam icoon gerealiseerd waar klanten en ook bedrijven, stakeholders, scholen en non-profit sector bij elkaar kunnen komen. De klassieke bankhal met balie is verruild met een klantcontactcentrum in een gebouwplint die een bijdrage levert aan het activeren van de binnenstedelijke ruimte. (Bron: F-Facts, 14 jan. 2019

Positief resultaat gezonde werkomgeving

In 2014 lanceerde design studio D/DOCK het concept Healing Officesģ, een ontwerpmethodiek die bijdraagt aan de productiviteit en het welzijn van de gebruikers. Deze aanpak is onder andere toegepast voor het nieuwe pand van Macaw in Hoofddorp. Om data te verzamelen over het daadwerkelijke effect van het interieurontwerp, ontwikkelde de design studio een onderzoeksmethode voor het concept. 

Om de kwaliteit van de werkomgeving op een objectieve manier te beoordelen, zijn punten toegekend aan elke designkwaliteit ofwel objectieve variabele: 
  • Gezond Eten
  • Beweging
  • Ontspanning
  • Natuur (biophilic design)
  • Daglicht
  • Ownership
  • Diversiteit
  • Verbondenheid
  • Duurzaamheid
  • Binnenklimaat

(Bron en meer: F-Facts, 18 jan. 2019)

Softwarebedrijf heeft 800 medewerkers, maar geen enkel kantoor

Wanneer je zit te springen om nieuwe medewerkers kan een duur, fysiek kantoor groei in de weg staan. Clark Valberg liet zijn collegaís overal vandaan werken, waardoor zijn designplatform InVision groeide naar inmiddels achthonderd medewerkers.

InVision is een platform waarmee meerdere gebruikers tegelijk prototypes van websites en apps kunnen bouwen en delen. Het bedrijf van Clark Valberg is in de digitale designwereld inmiddels zoín beetje de standaard voor het delen van wireframes, en wordt gebruikt door onder meer Uber, Lyft, Netflix en Starbucks.    

Valberg begon InVision in 2011 nadat hij merkte hoe lastig het is om ontwerpers en klanten aan dezelfde (virtuele) tafel te krijgen. Ook al krijg je ze bij elkaar, een ontwerpproces is geen kwestie van een kwartiertje overleggen, besefte Valberg, maar een creatief denkproces waar je best een nachtje over kan slapen. (Bron en nog meer verbazing: Sprout, 18 feb. 2019

Slechts de helft van medewerkers is trots op zijn kantoor

Driekwart (75%) van de onderzochte medewerkers vindt dat een goed functionerend en aantrekkelijk kantoor bijdraagt aan de medewerkerstrouw. Medewerkers zijn echter in hoge mate ontevreden over de kantooromgeving waarin ze moeten werken. Slechts een ruime helft (54%) van de onderzochte Nederlandse kantoormedewerkers is trots op zijn of haar werkomgeving. Iets meer dan een kwart (26%) voelt zich er wat door in verlegenheid gebracht. Een op de tien (11%) beschrijft zijn of haar kantooromgeving zelfs als demotiverend en maar liefst 9% als deprimerend. Het Europese onderzoek dat Staples liet uitvoeren laat zien dat 24% zich zelfs schaamt voor de eigen werkplek.

Een ruime meerderheid (77%) van de kantoormedewerkers wil graag indruk op bezoekers maken met een goed functionerende en aantrekkelijke kantooromgeving. Maar het zijn er maar weinigen die dat daadwerkelijk doen. Sterker: 27% van de respondenten maakt liever gebruik van vergaderruimten buiten de deur dan van de faciliteiten die het eigen kantoor biedt. (Bron: F-Facts, 21 feb. 2019)

Basisschool De Leister Igge duurzaamste bouwproject 2018

Het gebouw van De Leister Igge was niet meer geschikt om les in te geven. Omdat nieuwbouw was uitgesloten werd gezocht naar andere mogelijkheden. Schoolbestuur en gemeente kozen voor een nieuw concept van het uitvoeringsprogramma 'School vol Energieí. Dit programma is onderdeel van de inmiddels afgeronde Green Deal Scholen. Tijdens de zomervakantie werd het gebouw onderwijskundig verbeterd, energieneutraal, aardgasvrij en fris gemaakt. (Bron en meer: F-facts, 25 feb. 2019)

Gerelateerde artikelen en/of partner bijdragen:
Gerelateerd nieuws en/of opinies:


 Integrated Employee Benefits    Kantoortuin